Kimler için zorunlu?
- Kamyon ve TIR şoförleri: yük taşımacılığı
- Otobüs, minibüs ve servis şoförleri: yolcu taşımacılığı; okul servisinde aranan şartları ve taksideki farkı taksi ve okul servisi sürücülerinde psikoteknik yazımızda topladık
- Taksi ve ticari araç sürücüleri: şehir içi taşımacılık
- Kurye ve dağıtım sürücüleri: ticari dağıtım araçları; kapsamda olup olmadığınızı belirleyen soruları kurye ve moto kurye için psikoteknik yazımızda topladık
Kısaca ticari taşımacılık yapan sürücülerin tamamı kapsamdadır. Psikoteknik zorunluluğu hangi SRC tipine sahip olduğunuzdan değil, ticari araç kullanıyor olmanızdan doğar. Kendi durumunuzdan emin değilseniz, bağlı olduğunuz belge tipini de söyleyerek bize sorabilirsiniz.
SRC belgesi ile psikoteknik raporu aynı şey değil
Sürücülerin en sık karıştırdığı iki belge bunlar. İkisi de ticari sürücüyü ilgilendiriyor, ikisinin de süresi var, ama işlevleri tamamen farklı:
- Neyi gösterir: SRC mesleki yeterliliğinizi gösterir, yani işi yapmaya ehil olduğunuzu. Psikoteknik raporu ise sürüş için gereken dikkat, refleks, algı ve muhakeme becerilerinizin ölçüldüğünü gösterir
- Nasıl alınır: SRC eğitim ve sınav sürecinin sonunda düzenlenir. Psikoteknik raporu ise ruhsatlı bir merkezde yapılan bilgisayar destekli ölçüm ve uzman psikolog görüşmesiyle düzenlenir
- Kim düzenler: iki belge farklı kurumsal süreçlerden çıkar; birini alan yer diğerini vermez
- Biri diğerinin yerine geçer mi: geçmez. Denetimde ikisi de ayrı ayrı sorulabilir, süreleri de ayrı ayrı işler
Bu ayrımı bilmemek pratikte şuna yol açıyor: SRC belgesi elinde olan bir sürücü kendini tam donanımlı sanıyor, denetimde ya da işe girişte psikoteknik raporu istendiğinde hazırlıksız yakalanıyor. Tersi de oluyor; psikoteknik raporu alan sürücü mesleki yeterlilik tarafını atlamış olabiliyor.
Hangi belge ne işe yarıyor?
Ticari sürücünün çantasında birbirine benzeyen birkaç belge var. Hangisinin ne olduğunu ayırmak, hangisinin süresinin dolduğunu fark etmeyi de kolaylaştırıyor:
- SRC (mesleki yeterlilik belgesi): ticari taşımacılık yapabilmek için aranan mesleki belge
- Psikoteknik değerlendirme raporu: sürüş becerilerinin ölçüldüğü rapor; merkezimizde düzenlenir
- Dijital takograf (şoför kartı): sürüş ve dinlenme sürelerinin kaydı için kullanılan kart; psikoteknik yerine geçmez
- Sağlık raporu: genel sağlık durumunu gösterir; psikoteknik değerlendirmeden farklı bir belgedir ve farklı bir yerde alınır
Bu belgelerin hangisinin sizden isteneceği yaptığınız işe ve araç sınıfına göre değişir. Mevzuat zaman içinde güncellenebildiği için, kendi durumunuza dair kesin listeyi bağlı olduğunuz kurumdan ya da işvereninizden teyit etmenizi öneririz.
Ne sıklıkla yenilenir?
Psikoteknik raporu düzenlendiği tarihten itibaren 5 yıl geçerlidir. Süresi dolan belgeyle ticari araç kullanmak denetimlerde cezaya yol açar; belgenizin süresini takip edin, dolmadan yenileyin. Randevunuzu telefonla kolayca oluşturabilirsiniz.
Beş yıl uzun bir süre olduğu için bitiş tarihi kolayca gözden kaçıyor. Belge tarihini telefonunuza hatırlatma olarak girmek ya da işyerinizde ortak bir takvimde tutmak, son güne kalmanın önüne geçen en basit yöntem. SRC, psikoteknik raporu, takograf kartı ve sağlık raporu ayrı ayrı işleyen süreler taşıyor; hangisinin ne zaman yenilendiğini ticari sürücünün belge takvimi yazımızda tek tabloda topladık.
Merkezimizde süreç
Randevu saatinizde kimliğinizle gelin; test, uzman görüşmesi ve rapor dahil işlemler ortalama 1 saat 15 dakika sürer ve çoğunlukla tek ziyarette tamamlanır. Adımların sırasını süreç nasıl işler sayfasında anlattık. Belgeniz işlem tamamlandığında e-Devlet'inize işlenir.
Ölçüm için hazırlık yapmanız gerekmez ve hazırlığın sonuca etkisi yoktur; ölçülen beceriler yıllardır direksiyon başında kullandığınız becerilerdir. Yenileme yaptıran sürücüler için de işlem ilk kez rapor alanlarla aynı biçimde yürür.
İlgili belge ve kart işlemleri
Ticari sürücülerin gündemindeki dijital takograf (şoför kartı) ve benzeri belge işlemlerinde de size yol gösteriyoruz; başvurunuzu nereye ve nasıl yapacağınızı anlatıyor, psikoteknik işlemlerinizle birlikte planlamanıza yardımcı oluyoruz. Belge geçerliliği ve yenileme hakkında sık gelen soruları belge geçerlilik süresi başlığında yanıtladık.
Filosundaki tüm sürücüler için işlem yaptırmak isteyen firmalar için kurumsal anlaşmalarımıza göz atın.